حديث قطعا جزئى از كتاب سليم است ، اضافه بر آنكه آنچه در تأييد اصل كتاب از كلمات ائمه عليهم السّلام و سخنان علما نقل شد مطلب را محكمتر مىكند . بنا بر اين هيچ شكى وجود نخواهد داشت كه اين كلام را محمد بن ابى بكر گفته و راه هر گونه تأويل و اشتباه و يا تحريف در آن بسته است تا چه رسد به اينكه دلالت بر جعلى بودن كتاب داشته باشد . پس از اطمينان از صدق اصل حديث ، فقط مسألهء كم بودن سن محمد بن ابى بكر باقى مىماند ، و در بيان رفع شبهه چنين مىگوئيم : تاريخ ولادت محمد بن ابى بكر از مطالبى است كه در كتب تاريخ در آن اختلاف وجود دارد : بعضى روايات سال تولد او را سال حجة الوداع يعنى سال دهم ، و بعضى روايات سال هشتم مىداند ، و بعضى روايات هم بر قبل از سال هشتم دلالت دارد . ذيلا مدارك موجود ذكر مىشود : 1 . مير حامد حسين مىگويد : « دهلوى گفته : محمد بن ابى بكر در سال حجة الوداع به دنيا آمده است . ابن اثير گفته : او در سال هشتم به دنيا آمده است . در كتابهاى العقد الثمين و تهذيب الكمال و اختصار تهذيب الكمال و الاستيعاب نيز به همين اختلاف اشاره شده است » « 29 » . البتّه همهء اين نقلها از عامّه است و مدارك شيعه غير اين را مىگويد . 2 . قضيّهء تكلّم محمد بن ابى بكر با پدرش هنگام مرگ ، در روايات ديگر شيعه هم وارد شده است . با ذكر اين روايات معلوم خواهد شد كه محمد بن ابى بكر هنگام مرگ پدرش در سنى بوده كه مىتوانسته با او صحبت كند . ذيلا به سه روايت اشاره مىشود : اوّل : روزى امير المؤمنين عليه السّلام از محمد بن ابى بكر پرسيدند : آيا پدرت قبل از مردن اين آيه را قرائت نكرد : وَ جاءَتْ سَكْرَةُ الْمَوْتِ بِالْحَقِّ ذلِكَ ما كُنْتَ مِنْهُ تَحِيدُ ، « سكرات مرگ به حق آمد ، اين همان چيزى بود كه از آن روگردان بودى » . عمر در آن حال به تو گفت : « بپرهيز پسرم كه على بن ابى طالب اين خبر را از تو نشنود و ما را ملامت نكند » ! هنگامى كه امير المؤمنين عليه السّلام اين خبر را به محمد بن ابى بكر داد و از او سؤال كرد ، تبسّمى فرمود .

--> ( 29 ) استقصاء الإفحام : ج 1 ص 514 .